Songtekst
Alouette, gentille alouette, Alouette, je te plumerai. Je te plumerai la tête, Je te plumerai la tête. Et la tête, et la tête, Alouette, alouette, ah!
#Nederlandse vertaling
Leeuwerik, lieve leeuwerik, leeuwerik, ik zal je plukken. Ik zal je kop plukken, ik zal je kop plukken. En de kop, en de kop, leeuwerik, leeuwerik, ah!
#Alouette in het kort
- Land van herkomst
- 🇨🇦 Canada
- Gezongen in
- Frans
- Tekst van
- Traditioneel
- Eerste vermelding
- voor het eerst gedrukt in 1879 (Montreal, zakliedboek van het McGill College)
- Geschikt voor leeftijd
- 2–7
- Stemming
- speels, traditioneel
- Laatst bijgewerkt
- 27 augustus 2026
Zo zing je het
- Zing het als roep en antwoord — een voorzanger noemt een lichaamsdeel en de groep roept het terug.
- Voeg elke ronde een nieuw deel toe (kop, snavel, nek, vleugels…) en stapel alle vorige erbovenop, zoals in “The Twelve Days of Christmas”.
- Ga sneller naarmate de lijst langer wordt; de lol zit hem erin de hele ketting gaande te houden.
Betekenis en herkomst
Dit is een van de beroemdste Franstalige liedjes ter wereld, en een van de vrolijkst absurde. Het richt zich tot een “lieve leeuwerik” en kondigt haar allerhartelijkst aan dat de zanger haar gaat plukken — om daar vervolgens deel voor deel mee aan de slag te gaan: de kop, de snavel, de nek, de vleugels, en zo verder. Elk couplet voegt een nieuw lichaamsdeel toe en ratelt daarna alle eerdere weer af, zodat het lied met elke ronde langer en sneller wordt, net als “The Twelve Days of Christmas”.
Ondanks al zijn Fransheid is het Canadees. De Canadian Encyclopedia vermeldt de eerste bekende druk, als “Alouetté”, in A Pocket Song Book for the Use of Students and Graduates of McGill College (Montreal, 1879), en de eerste bekende druk in Frankrijk pas in 1893, in Julien Tiersots Revue des traditions populaires. De volkskundige Marius Barbeau dacht dat het lied uit Frankrijk kwam, maar een oudere Franse tekst is nooit gevonden; Wikipedia brengt het in plaats daarvan in verband met de voyageurs van de Noord-Amerikaanse pelshandel, die zongen om tijdens het peddelen de maat te houden. De leeuwerik zelf is de ochtendvogel van het Franse volkslied — de vogel die slapers wekt, niet altijd welkom — en misschien is dat wel de verborgen grap achter het dreigement hem te plukken.
Het werkt omdat het een spel is, geen verhaal. Gezongen als roep en antwoord, met een voorzanger die elk deel noemt en een groep die het terugroept, verandert het een kamer vol kinderen (of soldaten, of sportfans) in één grote vrolijke machine om een lijstje te onthouden. Geallieerde soldaten die het in Frankrijk leerden kennen tijdens de Eerste Wereldoorlog, namen het mee naar huis, en sindsdien dient het als officieus volkslied van Frans Canada — een natie die, nota bene, vertegenwoordigd wordt door een lied over het plukken van een vogel.
Veelgestelde vragen
- Wat zegt “Alouette” nu eigenlijk?
- Het is vrolijk gruwelijk: “Leeuwerik, lieve leeuwerik, ik zal je plukken.” De zanger werkt de vogel vervolgens deel voor deel af — ik pluk je kop, je snavel, je nek, enzovoort — en stapelt elk nieuw deel op het vorige. Het is een opsom-en-herhaalspel; om de arme leeuwerik gaat het eigenlijk helemaal niet.
- Waar komt “Alouette” vandaan?
- Uit Frans Canada. Hoewel velen denken dat het Frans is, staat de eerste bekende druk in “A Pocket Song Book for the Use of Students and Graduates of McGill College” (Montreal, 1879); de eerste bekende druk in Frankrijk volgde in 1893. Volkskundigen hebben het ook in verband gebracht met de liederen van de voyageurs van de Noord-Amerikaanse pelshandel.
- Waarom een leeuwerik?
- In de Franse volkstraditie is de leeuwerik de ochtendvogel die slapers wekt — niet altijd welkom — en misschien dreigt het lied daarom voor de grap hem te plukken. Tegenwoordig wordt het als een luchtig spel gezongen en geldt het als een officieus volkslied van Frans Canada.
